Padaczka alkoholowa – jak rozpoznać atak i kiedy wzywać pomoc? 

Jak wygląda atak padaczki alkoholowej? 

Podczas ataku padaczki alkoholowej chory nagle traci przytomność i upada. Pojawiają się uogólnione skurcze mięśni, charakterystyczne prężenie ciała, a także mimowolne oddanie moczu lub stolca. Często dochodzi również do przygryzienia języka. Taki epizod zawsze wymaga pilnej oceny lekarskiej.  

W niektórych przypadkach może dojść do tzw. stanu padaczkowego – serii napadów, między którymi pacjent nie odzyskuje przytomności. To stan bezpośredniego zagrożenia życia, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. 

Atak padaczki alkoholowej – u kogo może wystąpić? 

Padaczka alkoholowa dotyczy nawet 15% osób uzależnionych od alkoholu i najczęściej wiąże się z tzw. zespołem abstynencyjnym, czyli okresem odstawienia alkoholu po długotrwałym jego spożywaniu. Mówiąc wprost – to choroba charakterystyczna dla osób uzależnionych, pojawiająca się zazwyczaj po nagłym przerwaniu ciągu alkoholowego. 

U około 25% pacjentów, którzy decydują się na trwałą abstynencję, padaczka alkoholowa może przejść w formę przewlekłą (tzw. padaczkę utrwaloną). W wielu przypadkach ma to związek z dodatkowymi czynnikami ryzyka, takimi jak urazy mózgu czy wcześniejsze choroby neurologiczne. U pozostałych pacjentów napady padaczkowe zwykle ustępują w ciągu kilku dni od zaprzestania picia. 

Atak padaczki alkoholowej może wystąpić już po kilku godzinach lub dopiero po kilku dniach od odstawienia alkoholu – dokładnie wtedy, gdy organizm zaczyna silnie odczuwać jego brak. Co istotne, ryzyko napadów padaczkowych u osób uzależnionych jest ponad trzykrotnie wyższe niż u osób, które nie nadużywają alkoholu. 

Pierwsze objawy padaczki alkoholowej 

Pierwszy atak padaczki występuje nagle. Jest to napad pierwotny uogólniony, co oznacza, że jest to duży napad padaczkowy.

Dochodzi do: 

• nagłej utraty świadomości, 
• prężenia ciała, 
• skurczy wszystkich mięśni, 
• pojawienia się piany na ustach, 
• nieświadomego oddania moczu i stolca, 
• mogą pojawić się wymioty (w trakcie napadu lub po nim, co stwarza ryzyko zachłyśnięcia się i uduszenia). 

U większości pacjentów napad padaczki alkoholowej pojawia się nagle – bez tzw. aury ani wcześniejszych objawów zapowiadających. Ryzyko jego wystąpienia znacząco wzrasta wraz z ilością i częstotliwością spożywanego alkoholu.  

Do objawów zwiastujących atak padaczki zaliczamy:  

• bladość twarzy,  
• sinienie,  
• wzrost ciśnienia,  
• nadpotliwość,  
• kołatanie serca.  

Napady padaczkowe mogę wystąpić także, podczas snu, zazwyczaj, kiedy pacjent zaczyna się wybudzać. 

Pierwsza pomoc w ataku padaczki alkoholowej 

Atak padaczki alkoholowej to nagły stan, który wymaga natychmiastowej reakcji otoczenia. Podczas napadu pojawiają się drgawki całego ciała, a osoba chora traci przytomność. W takiej sytuacji kluczowe jest zapewnienie bezpieczeństwa choremu oraz wezwanie pomocy medycznej.  

Najważniejsze to zachować spokój i działać zgodnie z zasadami udzielania pierwszej pomocy – nie próbując powstrzymać drgawek, ani nie podając niczego do ust. 

Jaka diagnostyka w przypadku padaczki alkoholowej? 

Wystąpienie pierwszego ataku padaczki alkoholowej wymaga wykonania diagnostyki obrazowej, na ogół zaleca się tomografię komputerową głowy.  

W ten sposób ustalane jest, czy nie doszło do urazu głowy (na skutek upadku podczas ataku padaczki) oraz czy przyczyną wystąpienia tego ataku rzeczywiście był zespół odstawienny, czyli abstynencja. Wśród innych przyczyn wystąpienia padaczki wymienia się m.in.  

• guzy mózgu,  
• udar mózgu, 
• malforacje naczyniowe w obrębie mózgu. 

Leczenie padaczki alkoholowej 

Pacjent, u którego rozpoznano padaczkę alkoholową, wymaga kompleksowego leczenia – przede wszystkim detoksykacji organizmu oraz terapii uzależnienia. Oznacza to konieczność przeprowadzenia leczenia odwykowego w warunkach kontrolowanych, pod ścisłym nadzorem lekarzy i terapeutów. 

Jeśli napady padaczkowe nie zostaną objęte odpowiednim leczeniem, a osoba nadal będzie spożywać alkohol – nawet z przerwami – napady mogą występować coraz częściej, a ich przebieg może być coraz groźniejszy. 

Uzależnienie od alkoholu wpływa destrukcyjnie na cały organizm – w tym na ośrodkowy układ nerwowy i mózg. Im wcześniej zostanie podjęte leczenie, tym większe szanse na zahamowanie postępujących zmian neurologicznych. 

Padaczka alkoholowa nie musi mieć charakteru trwałego – w wielu przypadkach napady ustępują w ciągu kilku lub kilkunastu dni od rozpoczęcia leczenia. Niestety, u części pacjentów choroba może przejść w tzw. padaczkę utrwaloną, zwłaszcza gdy występują dodatkowe czynniki, takie jak uszkodzenia mózgu, urazy głowy czy brak leczenia napadów w fazie początkowej. 

Padaczka przewlekła (późna) stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia – napady mogą prowadzić do groźnych urazów, a długotrwałe drgawki powodować uszkodzenia struktur mózgowych. Dlatego szybkie podjęcie leczenia i trwała abstynencja mają kluczowe znaczenie dla rokowania pacjenta. 

Zobacz także: Alkomat online, kalkulator promili, alkotest – sprawdź wirtualny alkomat online

Jak zapobiec wystąpieniu padaczki alkoholowej? 

Zacznijmy od tego, że padaczka alkoholowa występuje tylko i wyłącznie u osób nadużywających alkoholu i uzależnionych od niego. Aby zapobiec jej wystąpieniu należy unikać napojów procentowych.  

W przypadku osób uzależnionych – im mniejszy okres uzależnienia i mniejsze ilości spożywanego alkoholu, tym mniejsze ryzyko wystąpienia padaczki alkoholowej.  

Znaczenie mają także przebyte urazy głowy oraz inne ewentualne zaburzenia neurologiczne, które uzależnienie od alkoholu może powodować.  

Osoby uzależnione od alkoholu powinny podjąć leczenie jak najszybciej, a detoks alkoholowy powinien odbywać się w ośrodku odwykowym, w warunkach kontrolowanych i pod opieką lekarza. 

Czytaj także: Przymusowe leczenie alkoholika – kto i gdzie może złożyć wniosek? 

To również może Cię zainteresować: