Drętwienie (cierpnięcie) kończyn to dolegliwość związana z przemijającym bądź trwałym zaburzeniem unerwienia lub unaczynienia. Powstaje poprzez ograniczenie przepływu impulsów nerwowych z rdzenia kręgowego do ręki. Drętwieniu towarzyszy wrażenie, które pacjenci często opisują jako „przechodzenie mrówek po ciele”. Drętwienie i mrowienie są zaliczane do parestezji, czyli nieprawidłowych doznań czuciowych niepowodowanych działaniem bodźca zewnętrznego.
Drętwienie i mrowienie rąk – kiedy powinno zaniepokoić?
Przyczyna mrowienia i drętwienia rąk nie musi być poważna. To nieprzyjemne uczucie zazwyczaj jest spowodowane zbyt długim utrzymywaniem rąk w niewygodnej pozycji lub uciskiem wywieranym na tę część ciała. Szczególnie częste jest drętwienie rąk w nocy, podczas snu, kiedy trzymamy je pod głową lub tułowiem. W takich sytuacjach doznanie powinno ustąpić po maksymalnie kilku minutach od zmiany pozycji.
Jeśli mrowienie i drętwienie rąk nie występuje w związku z niewłaściwą pozycją ciała, a ponadto jest uporczywe, nawracające lub towarzyszą mu inne objawy, należy zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu bądź neurologa w celu ustalenia przyczyny dolegliwości i wykonania potrzebnych badań.
Z wizytą u lekarza nie powinny zwlekać zwłaszcza osoby, u których drętwienie rąk przebiega z tym samym uczuciem w innej części ciała (np. w obrębie twarzy, w kącikach ust). W skrajnych przypadkach takie objawy mogą wskazywać na udar mózgu, podczas którego liczy się każda minuta, więc niezwłocznie trzeba zadzwonić po pogotowie.
Skorzystaj z opieki POZ na NFZ w Świecie Zdrowia
Wypełnij e-Deklarację
Przyczyny drętwienia i mrowienia rąk
Niedobory witamin i minerałów
Uczucie drętwienia i mrowienia rąk bywa skutkiem niedoboru witamin i składników mineralnych, które wpływają na funkcjonowanie układu nerwowo-mięśniowego. Należy wśród nich wymienić:
W takim przypadku rozwiązaniem problemu cierpnących rąk jest uzupełnienie niedoborów za pomocą diety lub suplementów. Przyczynami niedoborów witamin i minerałów może być na przykład przewlekły stres, nieodpowiednia dieta czy duża ilość spożywanego alkoholu.
Neuropatie – zespół Guillaina-Barrégo
Neuropatie to uszkodzenia nerwów obwodowych – nerwów, które są odpowiedzialne za przekazywanie impulsów między ośrodkowym układem nerwowym (złożonym z mózgowia i rdzenia kręgowego) a resztą ciała. Neuropatią jest np. zespół Guillaina-Barrégo; u większości pacjentów występuje on jako powikłanie chorób infekcyjnych, najczęściej zakażenia układu oddechowego, rzadziej – przewodu pokarmowego. Drętwienie kończyn i inne parestezje stanowią jedne z pierwszych objawów tej choroby.
Zespół Guillaina-Barrégo musi pozostawać pod ścisłą kontrolą lekarza, ponieważ może doprowadzić do osłabienia mięśni oddechowych i zaburzenia pracy serca. W celu rozpoznania tego schorzenia przeprowadza się takie badania, jak:
- badanie szybkości przewodnictwa nerwowego,
- EMG,
- badanie płynu mózgowo-rdzeniowego,
- EGK.
Neuropatie uciskowe – zespół cieśni nadgarstka
Mrowienie i drętwienie palców (szczególnie kciuka, palca wskazującego, palca środkowego i połowy palca serdecznego) oraz nadgarstka, które nasila się w nocy, jest typowym objawem zespołu cieśni nadgarstka. Inne objawy to zaburzenia czucia i osłabienie chwytu dłoni. Parestezje występują też w przebiegu zespołu kanału łokciowego oraz zespołu kanału nadgarstka nerwu łokciowego (krócej: kanału Guytona). Nasilają się wtedy po zgięciu ręki w stawie i obejmują palec serdeczny oraz mały.
Badaniem wykrywającym zespół cieśni nadgarstka jest wywiad lekarski oraz USG. Aby pozbyć się tej choroby, często konieczny jest zabieg chirurgiczny wykonywany w znieczuleniu miejscowym lub regionalnym. Nie wymaga on specjalnego przygotowania od pacjenta.
Choroby i urazy kręgosłupa
W wielu przypadkach mrowienie i drętwienie rąk jest rezultatem problemów z kręgosłupem. Mrowienie rąk „od kręgosłupa” towarzyszy zwyrodnieniu odcinka szyjnego kręgosłupa, często prowadzącemu do rwy barkowej i ograniczenia ruchu w szyi. Przyczyną cierpnięcia rąk może być też uraz kręgosłupa powstały wskutek wypadku komunikacyjnego albo uprawiania sportu.
W tym przypadku pacjentowi mogą zostać zaproponowane zabiegi takie jak terapia manualna, terapia mięśniowo-powięziowa, elektroterapia i laseroterapia. Konieczne może być też udanie się do fizjoterapeuty.
Stwardnienie rozsiane
Jedną z poważniejszych przyczyn cierpnięcia i mrowienia rąk jest stwardnienie rozsiane – nieuleczalna, postępująca choroba neurologiczna, która najczęściej ujawnia się między 20. a 40. rokiem życia. W jej przebiegu mogą występować też inne parestezje: uczucie silnego zimna lub gorąca oraz wrażenie przechodzenia prądu przez kręgosłup. Pozostałe objawy choroby to m.in. zaburzenia wzroku, przewlekłe zmęczenie, zawroty głowy, zaburzenia równowagi, osłabienie i skurcze mięśni, problemy z koordynacją, zaburzenia mowy.
Zawał serca, udar mózgu
Zdarza się, że drętwienie rąk jest jedną z oznak stanu bezpośrednio zagrażającemu życiu. Silny ból w klatce piersiowej, drętwienie lewej ręki, duszności, osłabienie, zawroty głowy – to objawy zawału mięśnia sercowego. Na udar mózgu mogą natomiast wskazywać: drętwienie kończyny po jednej stronie ciała, zaburzenia mowy i widzenia, paraliż. Jeśli drętwienie wystąpi w towarzystwie objawów tego typu, należy jak najszybciej wezwać pogotowie, ponieważ każda minuta daje w tej sytuacji większe szanse na przeżycie.
Inne przyczyny drętwienia rąk
Drętwienia i mrowienia kończyn mogą też doświadczać osoby przeżywające silny stres lub cierpiące na zaburzenia lękowe (nerwice). Drętwienie rąk w ciąży (w II i III trymestrze) zwykle jest związane z obrzękami prowadzącymi do zespołu cieśni nadgarstka. Z kolei mrowienie rąk po alkoholu może być skutkiem niedoboru magnezu, a u osób regularnie spożywających alkohol – porażenia zakończeń nerwowych lub zapalenia wielonerwowego.
Inne możliwe przyczyny mrowienia i drętwienia rąk to:
- niedoczynność tarczycy,
- tężyczka,
- miażdżyca,
- neuropatia cukrzycowa,
- padaczka,
- guz mózgu.
Ponieważ przyczyn drętwienia rąk może być wiele, bardzo ważne jest wykonanie badań diagnostycznych, które pomogą w znalezieniu źródła tej dolegliwości i podjęciu odpowiedniego leczenia.
W przypadku większości chorób, podczas których odczuwamy drętwienie rąk, konieczne jest połączenie wizyt u lekarza z wizytami u fizjoterapeuty. Dzięki temu można uzyskać lepsze i szybsze efekty rekonwalescencji.
Autor: Redakcja
Polecane artykuły:
Skleroterapia żylaków – na czym polega zabieg, ile kosztuje i czy jest bezpieczny? 
Zespół niespokojnych nóg – objawy i leczenie. Co pomaga złagodzić niepokój ruchowy? 
Psychiatra – kiedy się do niego zgłosić? Jak przygotować się do wizyty u psychiatry? 
Zapalenie spojówek u dzieci – przyczyny i objawy. Jak leczy się zapalenie spojówek u dziecka? 
