Szczepionka na grypę 2022/2023 – skład, cena, dostępność

Szczepionka na grypę powinna być podana pacjentom jeszcze przed sezonem zachorowań, co oznacza, że najlepiej przyjąć ją od września do grudnia (szczyt zachorowań na grypę przypada od stycznia do marca). Szczepienie na grypę powinno być powtarzane co rok, za każdym razem innym preparatem, przygotowanym zgodnie z wytycznymi WHO. W sezonie 2022/2023 szczepionkę na grypę trzeba będzie nabyć samemu – Ministerstwo Zdrowia przewiduje jej refundację tylko dla osób po 75. roku życia oraz kobiet w ciąży.

Ile kosztuje szczepionka na grypę?

Szczepionka na grypę w zależności od rodzaju preparatu kosztuje od 50 zł. W sezonie 2022/2023 nie zmieniają się zasady refundacji szczepienia – będzie ono bezpłatne dla seniorów po 75. roku życia i kobiet w ciąży.

Czy warto się szczepić na grypę?

Szczepienie na grypę w 90 proc. zapobiega rozwojowi choroby, a jeśli już do niego dojdzie znacząco zmniejsza ryzyko wystąpienia groźnych powikłań. Grypa jest chorobą wirusową o dużej zaraźliwości. Objawy choroby pojawiają się w ciągu 1-4 dni od momentu zakażenia. Najczęściej obserwuje się wysoką gorączkę, ból głowy, bóle mięśni i stawów, suchy kaszel oraz duże osłabienie organizmu. Mniej typowymi objawami są ból gardła, katar, nudności i wymioty oraz biegunka i bóle brzucha.

Jakie powikłania może dać grypa?

Grypa ustępuje samoistnie po 3-7 dniach, ale kaszel oraz uczucie rozbicia mogą się utrzymywać ponad 2 tygodnie. U niektórych pacjentów może dojść także do powikłań, do których zaliczają się:

• bakteryjne zakażenie dróg oddechowych, np. zapalenie płuc,
• zapalenie ucha środkowego,
• angina paciorkowcowa,
• zaostrzenie współistniejącej choroby przewlekłej, np. POChP, astmy, zastoinowej niewydolności serca lub choroby niedokrwiennej serca,
• u kobiet w ciąży może spowodować poronienie, poród przedwczesny,
• u osób z cukrzycą może dojść do hiperglikemii lub kwasicy ketonowej.

Rzadziej mogą wystąpić:

• zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu,
• poprzeczne zapalenie rdzenia kręgowego,
• zespół Guillaina i Barrégo,
• zapalenie mięśnia sercowego,
• zapalenie osierdzia,
• posocznica i niewydolność wielonarządowa.

Szczepionka na grypę – gdzie kupić?

Szczepionka na grypę jest dostępna w aptekach, gdzie można zrealizować receptę na nią. W wielu punktach aptecznych farmaceuci z odpowiednimi uprawnieniami mogą od razu podać szczepienie. W przypadku, gdy pacjent zdecyduje się na zakup szczepienia w aptece i zrealizowanie go w przychodni należy pamiętać o prawidłowym przechowywaniu szczepionki. Powinna ona być kupiona tego samego dnia co szczepienie i dostarczona do przychodni w specjalnym opakowaniu termicznym. Pacjent może także kupić szczepionkę bezpośrednio w przychodni – jednak nie wszystkie placówki dysponują szczepionkami na miejscu, dlatego lepiej upewnić się wcześniej telefonicznie o możliwości zakupu szczepionki.

Z danych Ministerstwa Zdrowia, które w zeszłym roku prowadziło program bezpłatnych szczepień na grypę dla osób powyżej 18. roku życia wynika, że na grypę zaszczepiło się 7 proc. społeczeństwa.

Polecamy: Angina u dzieci – objawy, przyczyny, leczenie. Ile trwa angina u dziecka?

Szczepionka na grypę – jaki jest skład?

Zgodnie z zaleceniami WHO (Światowej Organizacji Zdrowia) szczepionki na grypę w sezonie 2022/2023 będą zawierać antygeny szczepów spokrewnionych ze szczepami:

• A/Victoria/2570/2019 (H1N1)pdm09
• A/darwin/9/2021 (H3N2)
• B/austria/1359417/2021 (linia Victoria)
• B/phuket/3073/2013 (linia Yamagata).

Szczepionka na grypę dla dziecka – jak działa?

Szczepionka na grypę podawana jest dzieciom od 6. miesiąca życia. O szczepieniu decyduje pediatra – osoby niepełnoletnie nie mają możliwości zaszczepienia się w punkcie aptecznym.
Po podaniu szczepionki układ immunologiczny wytwarza przeciwciała, co daje swoistą odporność organizmu. W przypadku dorosłych szczepionka podawana jest w ramię, u dzieci jest to udo.

Ile utrzymuje się odporność po szczepieniu na grypę?

Odporność przeciwko wirusom grypy rozwija się w ciągu 2-3 tygodni po szczepieniu i utrzymuje do 6-12 miesięcy. Szczepionki są skuteczne w zapobieganiu chorobie u 90 proc. pacjentów, przy czym wpływają także na zapobieganie powikłaniom związanym z przechorowaniem grypy.

Czy szczepionkę na grypę można stosować u kobiet w ciąży i w okresie karmienia piersią?

Zgodnie z zaleceniami, jeśli nie ma przeciwwskazań medycznych, kobiety w II i III trymestrze ciąży oraz w okresie karmienia piersią mogą przyjąć szczepionkę na grypę. Nie jest ona zalecana w I trymestrze ciąży, ale w przypadku współwystępowania schorzeń zwiększających ryzyko powikłań po grypie, również kobieta ciężarna w I trymestrze może przyjąć szczepienie.

Kto powinien zaszczepić się na grypę?

Szczepienie na grypę powinny rozważyć osoby, u których istnieje ryzyko wystąpienia powikłań po przechorowaniu grypy. Zalicza się do nich:

• pacjentów po 50. roku życia,
• dzieci i młodzież od 6. miesiąca do 18. roku ,
• kobiety w ciąży lub planujące ciążę,
• występowanie chorób przewlekłych,
• występowanie niedoborów odporności,
• pacjentów przebywających w szpitalu lub domach opieki
• pracowników służby zdrowia, nauczycieli.

Szczepionka na grypę – powikłania i skutki uboczne

Szczepienia, jak każdy inny lek, mogą powodować skutki uboczne. Należy przy tym pamiętać, że przyjęcie szczepionki na grypę nie powoduje zachorowania na chorobę.

Do objawów niepożądanych po szczepieniu zalicza się:

• objawy miejscowe: zaczerwienienie, obrzęk, ból, stwardnienie w miejscu podania,
• objawy ogólne: złe samopoczucie, gorączka, dreszcze, ból mięśni, ból stawów, ból głowy, osłabienie, uczucie zmęczenia, pocenie się.

Bardzo rzadko obserwuje się ciężkie odczyny poszczepienie (wstrząs anafilaktyczny, obrzęk naczynioruchowy, nerwobóle, parestezje, przejściową małopłytkowość oraz przemijające powiększenie węzłów chłonnych).

U małych dzieci po szczepieniu na grypę obserwuje się podniesioną temperaturę ciała, drażliwość oraz ból ręki. Pediatra ma obowiązek uprzedzić rodzica o możliwych odczynach i zalecić stosowne leki – przykładowo okłady z sody na bolące miejsce po szczepieniu lub leki obniżające gorączkę.

Czy szczepionka na grypę jest na receptę?

Tak, szczepionka jest na receptę, jeśli pacjent chce kupić ją sam w aptece. W przychodni, gdzie kwalifikacji do szczepienia dokonuje lekarz, a szczepionka jest na stanie, nie trzeba mieć recepty.

Czy można przyjąć jednocześnie szczepienie na grypę i na COVID-19?

Zalecenia nie wykluczają jednoczesnego podania szczepionki przeciwko grypie oraz szczepionki na COVID-19. Aby uniknąć ryzyka odczynu poszczepiennego należy podawać szczepionki w różne kończyny.

Czytaj też: Szczepienia przeciw COVID-19 – rejestracja, aktualne terminy. Kiedy i gdzie można się zaszczepić?

Autor: Redakcja