Szczepienia dodatkowe i zalecane – kiedy warto się zaszczepić i przed czym chronią?

Znaczenie szczepień dodatkowych i zalecanych

Szczepienia dodatkowe, zwane także szczepieniami zalecanymi, to szczepienia rekomendowane przez instytucje medyczne i specjalistów ds. zdrowia, które mają na celu rozszerzenie ochrony zdrowotnej poza obowiązkowy kalendarz szczepień. 

Są one szczególnie istotne dla dzieci i niemowląt, które posiadają jeszcze słabo rozwinięty układ odpornościowy, a co za tym idzie – są bardziej podatne na infekcje. 

Dodatkowe szczepienia dla dzieci chronią przed chorobami, które nie są ujęte w obowiązkowym kalendarzu, ale nadal mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. 

Przegląd szczepień zalecanych dla dzieci i niemowląt

Przyjrzyjmy się najważniejszym szczepieniom zalecanym dla dzieci i niemowląt, które warto rozważyć w konsultacji z lekarzem pediatrą.

Szczepienie przeciwko rotawirusom

Rotawirusy są jedną z najczęstszych przyczyn ostrej biegunki u dzieci, prowadzącej do odwodnienia i w wielu przypadkach, hospitalizacji. Infekcje rotawirusowe są szczególnie niebezpieczne dla niemowląt, ponieważ mogą prowadzić do poważnych powikłań. 

Szczepienie przeciwko rotawirusom podaje się doustnie i składa się z kilku dawek, w zależności od rodzaju szczepionki. Zaleca się, aby rozpocząć szczepienie między 6. a 12. tygodniem życia dziecka.

Szczepienie przeciwko meningokokom

Meningokoki wywołują chorobę meningokokową, prowadzącą do sepsy i zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. 

W Polsce dostępne są szczepionki chroniące przed meningokokami grupy B oraz grupy A, C, W, Y. 

Każda z tych grup może prowadzić do zakażeń, które są nie tylko trudne do wyleczenia, ale mogą również zakończyć się śmiercią. Szczepienie przeciwko meningokokom grupy B zaleca się od 2. miesiąca życia, natomiast przeciwko grupom A, C, W, Y – od 6. tygodnia życia.

Szczepienie przeciwko ospie wietrznej

Ospa wietrzna, choć często uznawana za chorobę wieku dziecięcego, może prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza u niemowląt oraz osób z obniżoną odpornością. 

Powikłania mogą obejmować zapalenie płuc, zapalenie mózgu czy poważne infekcje skórne. 

Szczepienie jest zalecane dla dzieci po ukończeniu 9. miesiąca życia i jest podawane w dwóch dawkach, aby zapewnić pełną ochronę.

Szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu A (WZW A)

WZW A, znane jako „żółtaczka pokarmowa”, to choroba wirusowa przenoszona głównie drogą pokarmową. Może prowadzić do uszkodzenia wątroby i wymagać hospitalizacji. 

Szczepienie to jest szczególnie istotne w przypadku planowanych wyjazdów zagranicznych, gdzie ryzyko zakażenia jest wyższe. Zaleca się ją po ukończeniu 12. miesiąca życia. Podawana jest w dwóch dawkach, co gwarantuje długotrwałą ochronę.

Czytaj więcej: Szczepienie na WZW A – schemat, koszty i zasady refundacji w Polsce. Czy szczepienie jest obowiązkowe?

Szczepienie przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu

Kleszczowe zapalenie mózgu to wirusowa choroba przenoszona przez kleszcze, która może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych, takich jak: 

• zapalenie mózgu,
• zapalenie rdzenia kręgowego. 

Szczepienie przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu jest zalecane dla dzieci powyżej 12. miesiąca życia, szczególnie w regionach o dużym ryzyku występowania zakażonych kleszczy. 

Zaleca się regularne podawanie dawek przypominających co kilka lat, aby utrzymać odporność.

Zobacz także: Neuroborelioza – objawy, powikłania. Jak wykryć neuroboreliozę?

Szczepienie przeciwko grypie

Grypa to choroba wirusowa, która często prowadzi do poważnych powikłań, zwłaszcza u: 

• dzieci, 
• osób starszych,
• osób z osłabionym układem odpornościowym. 

Każdego roku na całym świecie notuje są przypadki śmiertelne związane z grypą. Szczepienie przeciwko grypie jest zalecane dla dzieci od 6. miesiąca życia i powinno być powtarzane co roku, aby zapewnić ochronę przed aktualnie krążącymi szczepami wirusa.

Szczepienie przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV)

HPV jest odpowiedzialny za rozwój raka szyjki macicy, ale także innych nowotworów, takich jak: 

• rak gardła, 
• rak odbytu,
• rak prącia. 

Zaleca się, podawanie szczepionki dziewczętom i chłopcom w wieku 12-13 lat, aby chroniła ich przed zakażeniem wirusem HPV, przenoszonym głównie drogą płciową.

Dlaczego warto stosować szczepienia zalecane?

Zdecydowanie warto rozważyć zastosowanie szczepień dodatkowych dla dzieci, ponieważ:

1. Ochrona przed groźnymi chorobami – szczepienia zalecane są odpowiedzią na zagrożenia, które mogą prowadzić do ciężkich powikłań zdrowotnych. Przykładem jest meningokokowe zapalenie opon mózgowych, które może zakończyć się śmiercią w ciągu kilku godzin od wystąpienia pierwszych objawów.
2. Zwiększenie odporności społecznej – im więcej osób jest zaszczepionych przeciwko danej chorobie, tym mniejsze jest ryzyko jej rozprzestrzeniania. Wysoki poziom zaszczepienia w społeczeństwie tworzy tzw. odporność zbiorową, chroniącą także osoby, które z powodów zdrowotnych nie mogą się zaszczepić.
3. Minimalizacja ryzyka epidemii – szczepienia zalecane pozwalają na ograniczenie epidemii, a także na eliminację wirusów i bakterii z populacji. Przykładem sukcesu szczepień jest całkowite wyeliminowanie ospy prawdziwej.

Koszt szczepień dodatkowych i ich dostępność

Szczepienia dodatkowe dla dzieci w Polsce są, z reguły, odpłatne. Rodzice i opiekunowie muszą pokryć koszty związane z zakupem szczepionek, co może stanowić pewne obciążenie finansowe. 

Przed podjęciem decyzji warto skonsultować się z lekarzem pediatrą, który pomoże w doborze odpowiednich szczepień i przedstawi szczegóły dotyczące ich kosztów.

Czytaj także: Szczepienia w aptece – jak zaszczepić się w aptece? Czy farmaceuta może szczepić przeciw grypie? 

Jak zaplanować szczepienia zalecane?

Podjęcie decyzji o zastosowaniu szczepień zalecanych u dzieci powinno być wynikiem świadomej konsultacji z lekarzem. 

Specjalista pomoże stworzyć indywidualny harmonogram szczepień i udzieli szczegółowych informacji na temat działania poszczególnych szczepionek, ich bezpieczeństwa i potencjalnych efektów ubocznych.

 

Ważne jest przestrzeganie zaleceń co do terminów szczepień, szczególnie jeśli dana szczepionka wymaga podania kilku dawek.

Podsumowanie

Szczepienia dodatkowe stanowią istotny element profilaktyki zdrowotnej, pozwalając dzieciom na zbudowanie pełniejszej odporności wobec groźnych patogenów. Decyzja o przyjęciu szczepień zalecanych może zaważyć na zdrowiu dziecka, zwiększając jego bezpieczeństwo.

To również może Cię zainteresować:

Szczepienie 6w1 – wady i zalety, cena, zastosowanie